Jan Tomaszewski ÔÇö najwybitniejszy bramkarz reprezentacji Polski

Jan Tomaszewski

Jan Tomaszewski┬áÔÇô pierwsze skojarzenie to legendarny ju┼╝ mecz na Wembley z 1973 roku, czyli ÔÇ×cz┼éowiek, kt├│ry zatrzyma┼é Angli─ÖÔÇŁ. Ten zwyci─Öski remis dawa┼é nam awans do Mistrzostw ┼Üwiata 1974 w RFN i rozpocz─ů┼é lawin─Ö sukces├│w reprezentacji Polski!

Chyba nie ma nikogo, kto nie s┼éysza┼éby chocia┼╝ raz o Janie Tomaszewskim. Starsi kibice wiedz─ů, ┼╝e Tomaszewski by┼é rewelacyjnym bramkarzem i medalist─ů Mistrzostw ┼Üwiata. M┼éodsi znaj─ů go przede wszystkim z ostrej krytyki PZPN-u i┬áGrzegorza Laty┬áoraz powo┼éa┼ä dla tak zwanych ÔÇ×farbowanych lis├│wÔÇŁ. Niew─ůtpliwie Jan ÔÇ×TomekÔÇŁ Tomaszewski to posta─ç bardzo barwna, z kt├│rej opiniami cz─Östo trudno si─Ö nie zgodzi─ç.

Data i miejsce urodzenia: 09.01.1948, Wrocław

Narodowo┼Ť─ç: Polska

Pozycja na boisku: Bramkarz

Wzrost: 193 cm

1. Najwi─Öksze osi─ůgni─Öcia

  • Wicemistrz Olimpijski z 1976 roku
  • Br─ůzowy medalista M┼Ü z 1974 roku (FRN)
  • 63-krotny reprezentant Polski

 

 

2. Pocz─ůtki kariery w ┼Ül─ůsk Wroc┼éaw

Jan Tomaszewski urodzi┼é si─Ö 9 stycznia 1948 roku we Wroc┼éawiu. Od najm┼éodszych lat ÔÇ×ci─ůgn─Ö┼éoÔÇŁ go do pi┼éki no┼╝nej.

Pierwszym klubem by┼é ┼Ül─ůsk Wroc┼éaw (1960-62). To tam rozpocz─Ö┼éa si─Ö jego wielka przygoda. Pierwsi trenerzy ÔÇ×TomkaÔÇŁ dostrzegali jego wielki potencja┼é, ale podkre┼Ťlali, ┼╝e musi jeszcze nabra─ç warunk├│w fizycznych. Tomaszewski rozsta┼é si─Ö na kilka lat ze ┼Ül─ůskiem (by┼é wtedy zawodnikiem Gwardii Wroc┼éaw w latach 1963-67). Wr├│ci┼é do ┼Ül─ůska na lata 1968-70.

Tomaszewski dba┼é o wykszta┼écenie i nie zaniedbywa┼é nauki, o czym najlepiej ┼Ťwiadczy to, ┼╝e rok wcze┼Ťniej zda┼é egzamin maturalny. Po powrocie na ÔÇ×stare ┼ŤmieciÔÇŁ doczeka┼é si─Ö swojego ekstraklasowego debiutu. ÔÇ×TomekÔÇŁ w swoim pierwszym seniorskim sezonie rozegra┼é 25 z 26 spotka┼ä, ale jego dru┼╝ynie nie sz┼éo zbyt dobrze. Wroc┼éawianie zdobyli tylko 21 oczek i musieli opu┼Ťci─ç szeregi Ekstraklasy. Nikt nie mia┼é jednak pretensji do Tomaszewskiego, gdy┼╝ by┼é on wtedy jednym z najpewniejszych punkt├│w tej ekipy.

3. Jan Tomaszewski w Legii Warszawa i ŁKS Łódź

Bramkarz Jan Tomaszewski odszed┼é ze ┼Ül─ůska po rundzie jesiennej nast─Öpnego sezonu. Jego nowym klubem by┼éa Legia Warszawa (1971-72), ale tamtego okresu nasz by┼éy reprezentacyjny bramkarz nie wspomina zbyt dobrze. Pomimo tego, ┼╝e sto┼éeczna dru┼╝yna Legia Warszawa zdoby┼éa┬ámistrzostwo Polski, ÔÇ×TomekÔÇŁ nie by┼é jej wa┼╝nym ogniwem. Podobna sytuacja mia┼éa miejsce sezon p├│┼║niej.

Po rozegraniu jedynie 19 spotka┼ä w Legii, Tomaszewski w ko┼äcu zdecydowa┼é si─Ö zosta─ç pi┼ékarzem┬á┼üKS-u ┼ü├│d┼║ (1972-78), w kt├│rym si─Ö odnalaz┼é. Ju┼╝ wtedy mia┼é za sob─ů debiut w reprezentacji narodowej.

4. Debiut Tomaszewskiego w reprezentacji Polski (1971-81)

10 pa┼║dziernika 1971 roku Polska┬ágra┼éa mecz eliminacji ME z┬áRFN-em, ale nikt nie przypuszcza┼é, ┼╝e to w┼éa┼Ťnie ÔÇ×TomekÔÇŁ zagra w tym spotkaniu. Podstawowym bramkarzem by┼é wtedy┬áPiotr Czaja, ale ten dozna┼é kontuzji i przed Tomaszewskim otworzy┼éa si─Ö wielka szansa.

M┼éody bramkarz nie wykorzysta┼é okazji, poniewa┼╝ znacz─ůco przyczyni┼é si─Ö do pora┼╝ki 1-3. Prasa i kibice nie zostawili na nim suchej nitki. Wtedy wydawa┼éo si─Ö, ┼╝e kariera Tomaszewskiego w reprezentacji Polski dobieg┼éa ko┼äca. ÔÇ×TomekÔÇŁ nie dostawa┼é kolejnych powo┼éa┼ä przez nast─Öpne 17 miesi─Öcy. Regularnie gra┼é jednak w ┼üKS-ie i zbiera┼é dobre recenzje.

5. Słynny mecz na Wembley w 1973

W ko┼äcu, w marcu 1973 roku, przypomniano sobie o Tomaszewskim. Bramkarz dosta┼é powo┼éanie na eliminacyjny mecz kadry i tym razem pokaza┼é wszystkim niedowiarkom, ┼╝e jest naprawd─Ö wysokiej klasy bramkarzem. Potem nadesz┼éa pami─Ötna data, do kt├│rej tak cz─Östo teraz wracamy ÔÇô 17 pa┼║dziernika 1973 roku.

Mecz na Wembley 1973 mia┼é wy┼éoni─ç ekip─Ö, kt├│ra zagra w fina┼éach Mistrzostw ┼Üwiata w 1974 roku. Sytuacja by┼éa jasna. Anglicy musieli wygra─ç, aby awansowa─ç. Polsce wystarcza┼é nawet remis, ale nikt na Wyspach Brytyjskich nie bra┼é nawet takiego rozwi─ůzania pod uwag─Ö. Polscy pi┼ékarze byli szykanowani, a sam Tomaszewski zosta┼é nazwany ÔÇ×clownemÔÇŁ i ÔÇ×najgorszym bramkarzem graj─ůcym na WembleyÔÇŁ. Jan nie przej─ů┼é si─Ö tymi okre┼Ťleniami i zagra┼é rewelacyjne spotkanie.

Anglicy atakowali przez ca┼éy mecz, ale tylko raz znale┼║li recept─Ö na pokonanie naszego bramkarza ÔÇô w dodatku z rzutu karnego. Wcze┼Ťniej jednak Polacy strzelili ju┼╝ gola, a mecz ostatecznie zako┼äczy┼é si─Ö remisem 1-1. Tomaszewski nie by┼é ju┼╝ nazywany ÔÇ×clownemÔÇŁ. Jedna z angielskich gazet nada┼éa mu nawet tytu┼é ÔÇ×The Man who stopped EnglandÔÇŁ (ang. ÔÇ×Cz┼éowiek, kt├│ry zatrzyma┼é Angli─ÖÔÇŁ), a w Polsce sta┼é si─Ö prawdziwym┬ábohaterem narodowym.

Sam Tomaszewski wspomina, ┼╝e jego dobra postawa by┼éa te┼╝ wynikiem decyzji┬áKazimierza G├│rskiego. Tomaszewski podkre┼Ťli┼é, ┼╝e wiedzia┼é ju┼╝ na kilka dni przed meczem na Wembley 1973, ┼╝e zagra. Pozwoli┼éo mu to przemy┼Ťle─ç i rozegra─ç tamto spotkanie wiele razy we w┼éasnej g┼éowie. Tomaszewski, ÔÇ×bohater z WembleyÔÇŁ, otwarcie przyzna┼é, ┼╝e gdyby ta decyzja zapad┼éa na kilka godzin przed meczem, to m├│g┼éby nie ud┼║wign─ů─ç tej presji.

6. Mistrzostwa ┼Üwiata i ÔÇ×mecz na wodzieÔÇŁ 1974

Polacy┬ápo tym spotkaniu byli bardzo podbudowani, a od Tomaszewskiego trener zacz─ů┼é ustala─ç sk┼éad. Na Mistrzostwach ┼Üwiata w 1974 nasi reprezentanci jechali z wielkimi nadziejami. W pierwszej rundzie wygrali mecze z Argentyn─ů,┬áW┼éochami┬ái┬áHaiti. Tomaszewski przepu┼Ťci┼é tylko 3 bramki i by┼é bardzo pewnym punktem ÔÇ×Or┼é├│w G├│rskiegoÔÇŁ.

W drugiej rundzie┬áPolska┬ágra┼éa sw├│j pierwszy mecz ze┬áSzwedami. Tomaszewski po raz kolejny udowodni┼é, ┼╝e ma bardzo du┼╝e umiej─Ötno┼Ťci. Obroni┼é nawet┬árzut karny┬áwykonywany przez┬áStaffana Tappera┬ái walnie przyczyni┼é si─Ö do wygranej 1-0 naszej reprezentacji.

Nast─Öpnie┬áPolacy pokonali jeszcze Jugos┼éowian 2-1 i mogli ju┼╝ si─Ö szykowa─ç do spotkania z RFN-em. Tomaszewski na pewno doskonale pami─Öta┼é t─Ö dru┼╝yn─Ö. To przecie┼╝ z┼éy wyst─Öp w meczu z RFN-em pozbawi┼é go na prawie 1,5 roku miejsca w kadrze narodowej. Szczeg├│lnie musia┼é mu zapa┼Ť─ç w pami─Ö─ç Gerhard Muller, kt├│ry dwukrotnie go wtedy pokona┼é. ÔÇ×TomekÔÇŁ mia┼é niesamowit─ů szans─Ö na rehabilitacj─Ö i jednocze┼Ťnie m├│g┼é wprowadzi─ç swoj─ů reprezentacj─Ö do fina┼éu Mistrzostw ┼Üwiata.

Spotkanie, kt├│re przesz┼éo do historii jako ÔÇ×mecz na wodzieÔÇŁ 1974 by┼éo rozgrywane po pot─Ö┼╝nej ulewie. Kibice gospodarzy zagrzewali do boju swoich pi┼ékarzy, ale nasze ÔÇ×Or┼éy G├│rskiegoÔÇŁ dzielnie walczy┼éy. Jan Tomaszewski znowu obroni┼é w tym spotkaniu rzut karny! Tym razem wykonywany przez Uliego Hoensessa. Sta┼é si─Ö pierwszym bramkarzem w historii, kt├│remu uda┼éo si─Ö obroni─ç 2 rzuty karne na jednym turnieju w regulaminowym czasie gry!

ÔÇ×TomekÔÇŁ pewnie odda┼éby ten tytu┼é w zamian za korzystny wynik w meczu z gospodarzami turnieju. Niestety Tomaszewskiego pokona┼é niesamowity Gerd Muller i to RFN awansowa┼é do fina┼éu po zwyci─Östwie 1-0. W meczu o 3. miejsce Polska pokona┼éa Brazyli─Ö 1-0, a nasz bramkarz zachowa┼é czyste konto.

7. Dalsza kariera legendarnego bramkarza

Po tym turnieju wielu fachowc├│w i by┼éych wybitnych pi┼ékarzy okrzykn─Ö┼éo Tomaszewskiego najlepszym bramkarzem na ┼Ťwiecie. Jan Tomaszewski po wielkim sukcesie wr├│ci┼é do rozgrywek klubowych. Przez 4 kolejne sezony nadal by┼é podstawowym bramkarzem ┼é├│dzkiego ┼üKS-u, a jego najwi─Öksze osi─ůgni─Öcie z tym klubem to 4. miejsce.

Po drodze, w 1976 roku, Jan Tomaszewski ÔÇô bramkarz ÔÇô by┼é uczestnikiem┬áIgrzysk Olimpijskich w Montrealu. Polacy szli tam jak burza, a zostali zastopowani dopiero w finale. Ich pogromcami okazali si─Ö pi┼ékarze NRD. Tomaszewski wraz z kolegami m├│g┼é jednak za┼éo┼╝y─ç na szyj─Ö srebrne medale Igrzysk Olimpijskich.

W┬á1978┬áTomaszewski uczestniczy┼é w kolejnym wa┼╝nym turnieju ÔÇô w┬áMundialu w Argentynie. Apetyty w Polsce przed kolejnymi Mistrzostwami ┼Üwiata by┼éy ogromne. W pierwszej fazie Polacy zanotowali 2 zwyci─Östwa i remis. Pewnie wyszli z grupy z pierwszego miejsca, a Tomaszewski pu┼Ťci┼é w tych potyczkach tylko jedn─ů bramk─Ö.

Druga runda zacz─Ö┼éa si─Ö jednak dla nas fatalnie. Przegrana 0-2 z Argentyn─ů bardzo komplikowa┼éa nam sytuacj─Ö, a du┼╝a cz─Ö┼Ť─ç winy za t─ů pora┼╝k─Ö spad┼éa na Tomaszewskiego, kt├│ry nie ustrzeg┼é si─Ö w tym spotkaniu b┼é─Öd├│w. ÔÇ×TomekÔÇŁ straci┼é miejsce w podstawowym sk┼éadzie. Polska wygra┼éa jeszcze z Peru i przegra┼éa z Brazyli─ů, co oznacza┼éo dla naszych pi┼ékarzy po┼╝egnanie si─Ö z marzeniami o z┼éotym medalu.

Mecz z Argentyn─ů by┼é dla Tomaszewskiego ostatnim meczem na Mistrzostwach ┼Üwiata. Og├│┼éem zagra┼é w jedenastu spotkaniach na mundialach, podczas kt├│rych pu┼Ťci┼é 8 goli.

Po nieudanym turnieju w Argentynie Tomaszewski zmieni┼é klub. Wyjecha┼é do Belgii i zosta┼é zawodnikiem┬áKoninklijke Beerschot. Gra┼é tam przez 3 sezony i rozegra┼é 85 spotka┼ä. Potem jeszcze zaliczy┼é kr├│tki epizod w hiszpa┼äskim┬áHerculesie, w kt├│rego barwach wyst─ůpi┼é 12 razy.

Do kadry Tomaszewski powr├│ci┼é dopiero w┬á1981┬ároku. Trenerzy nie widzieli go jednak w roli podstawowego bramkarza, dlatego zrezygnowa┼é z dalszych wyst─Öp├│w w reprezentacji. Sw├│j po┼╝egnalny mecz rozegra┼é 18 listopada 1981 roku. By┼éo to spotkanie towarzyskie z Hiszpanami, a Tomaszewski by┼é w tamtym meczu kapitanem. W kadrze narodowej zagra┼é ┼é─ůcznie w 63 spotkaniach.

8. Jan Tomaszewski ÔÇô trener, komentator sportowy i pose┼é

Trener

Jan Tomaszewski próbował swoich sił w roli trenera.

W latach 1989-1990 by┼é nawet szkoleniowcem bramkarzy reprezentacji Polski. Przez kr├│tki okres ┼é─ůczy┼é t─Ö funkcj─Ö z osob─ů trenera w┬áWidzewie ┼ü├│d┼║. Nie wychodzi┼éo mu to najlepiej. Dlatego szybko zrezygnowa┼é z tej dzia┼éalno┼Ťci.

Komentator sportowy

Obecnie Tomaszewski znany jest z tego, ┼╝e niezwykle otwarcie┬ákrytykuje PZPN, a nawet kadr─Ö narodow─ů. Sam przyzna┼é, ┼╝e na Euro 2012 kibicowa┼é dru┼╝ynom rywali i nie ogl─ůda┼é nawet jednego meczu kadry prowadzonej przez Franciszka Smud─Ö.

Janowi Tomaszewskiemu zdecydowanie nie podobaj─ů si─Ö powo┼éania zawodnik├│w, kt├│rzy w przesz┼éo┼Ťci mieli styczno┼Ť─ç z innymi reprezentacjami. Nazywa ich ÔÇ×farbowanymi lisamiÔÇŁ, a jego krytyka jest wymierzona w Ludovica Obraniaka, Sebastiana Boenischa, Damiena Perquisa, Eugena Polanskiego, a wcze┼Ťniej jeszcze w Rogera Guereirro. Tomaszewski deklaruje, ┼╝e dla niego nie jest to ju┼╝ reprezentacja Polski, tylko kadra PZPN-u.

Jan Tomaszewski g┼é─Öboko nie zgadza┼é si─Ö z polityk─ů jak─ů prowadzi┼é Grzegorz Lato w PZPN.

28 czerwca 2012 roku Tomaszewski zrzek┼é si─Ö cz┼éonkostwa w Klubie Wybitnego Reprezentanta (aby tam trafi─ç, trzeba rozegra─ç min. 60 spotka┼ä w kadrze ÔÇô przyp. red.). To by┼éa jego odpowied┼║ na wniosek W┼éadys┼éawa ┼╗mudy o wykluczenie z klubu Tomaszewskiego, z powodu niezbyt przychylnych opinii wyg┼éaszanych na temat reprezentacji Polski.

Poseł

Jan Tomaszewski by┼é w Sejmie pos┼éem VII kadencji (2011-2015) z listy Prawa i Sprawiedliwo┼Ťci[2]. Od 2015 roku nale┼╝y do ko┼éa Klub Parlamentarny Platforma Obywatelska, ale nie zosta┼é wybrany do Sejmu.

9. ┼╗ycie prywatne

Jan Tomaszewski mieszka w Łodzi[3]. Był trzykrotnie żonaty.

Dwa pierwsze ma┼é┼╝e┼ästwa rozpad┼éy si─Ö, bo by┼é za cz─Östo poza domem. Trzecie ma┼é┼╝e┼ästwo (Katarzyna Cali┼äskaTomaszewska – mistrzyni Polski w tenisie sto┼éowym) trwa┼éo od 1988 roku, ale te┼╝ nie by┼éo udane i sko┼äczy┼éo si─Ö rozwodem.

Bramkarz skupia się teraz na dorosłych córkach: Paulinie (praca w redakcji sportowej) i Małgorzacie (prezenterka telewizyjna)[4].

Brunetka Paulina w czerwonej narzucie trzyma piłkę i jest obejmowana przez wysokiego Jana
Jan Tomaszewski z c├│rk─ů Paulin─ů w 2010 roku,
Źródło: https://gazetakrakowska.pl/wnuk-wybierze-toge-czy-korki/ar/263055

Małgorzata Tomaszewska-Słomina i Jan Tomaszewski w jasnych barwach
Jan Tomaszewski z c├│rk─ů Ma┼égorzat─ů Tomaszewsk─ů-S┼éomina w 2019 roku,
Źródło: https://www.kobieta.pl/artykul/malgorzata-tomaszewska-w-sa-sprawy-o-ktorych-tacie-nie-mowie-191104014104

10. Podsumowanie

Z tezami i pogl─ůdami g┼éoszonymi przez by┼éego pi┼ékarza Tomaszewskiego mo┼╝na si─Ö zgadza─ç lub nie. Nie mo┼╝na jednak zapomina─ç, ┼╝e by┼é to wybitny zawodnik, kt├│ry w du┼╝ym stopniu przyczyni┼é si─Ö do medalu zdobytego na Mistrzostwach ┼Üwiata w 1974 roku.

Od tego czasu Jan Tomaszewski udziela się jako działacz i komentator sportowy, a Polska czeka na godnego zastępcę. Czy jest nim Wojciech Szczęsny?

Literatura

[1] Jan Tomaszewski (pi┼ékarz) – Wikipedia.org

[2] Jan Tomaszewski – sejm.gov.pl

[3] Jan Tomaszewski ma specjalny pok├│j na alkohol w domu. Zobacz jak mieszka legenda – sport.se.pl [7.04.2022]

[4] PLAYBOY nr 12, 2003 rok – wywiadowcy.pl

0 0 votes
Article Rating
Subscribe
Powiadom o
guest
0 komentarzy
Inline Feedbacks
View all comments